Kinderen van een jaar of drie hebben zo’n fase waarin ze op alles de grote ‘waarom’-vraag stellen. Papa: ‘Kom, we gaan naar huis.’ Kleuter: ‘waarohom?’ ‘Omdat we gaan eten.’ ‘Waarohom?’ Je kunt je er wel iets bij voorstellen…

(bron: paulwilkinson.wordpress.com)

Als docent stellen we de vraag ‘waarom’ soms iets te weinig. Het lesprogramma is zoals het is. Waarom? Omdat daar ooit door een groep slimme docenten goed over nagedacht is. Waarom? Omdat het zoals het daarvoor ging blijkbaar niet lekker liep. Enzovoort. Maar waarom is het curriculum dan nu zo opgezet als het is opgezet?

Begrijp me niet verkeerd: natuurlijk heb ik wel een idee van de samenhang in het programma en qua inhoud doen we het volgens mij hartstikke goed. Maar de eerste bijeenkomsten van de master hebben wel de vraag opgeroepen waarom het dan op deze manier in elkaar zit. Zit daar een didactisch concept achter? En wiens concept dan? Dat van de Hogeschool van Amsterdam? Of van onze opleiding, of zelfs ons afstudeerprofiel? En wat behelst dat concept dan precies?

Veel vragen, en laat de opdracht van de eerste ‘proeve van bekwaamheid’ nou net zijn om daar de antwoorden op te gaan zoeken. Dus ben ik me aan het verdiepen in instellingsplannen, onderwijskundige cahiers, opleidingsplannen en meer van dat soort beleidsdocumenten. Interessante materie, hoewel soms wel erg abstract en bloemrijk geformuleerd. Veel mooie woorden over competenties en meer van dat soort fijne onderwijstermen.

Wat al meteen naar voren kwam, is dat de opleiding het in een van die documenten heeft over leerlijnen. Geen onlogische term, leek me zo. Tijdens de tweede masterbijeenkomst riep een van mijn medestudenten echter verrast uit: ‘hé, werken jullie ook met de leerlijnen van De Bie!?’ ‘Ehm, van wie?’ De Bie, dus. Nooit van de goede man gehoord, dus meteen maar een boek besteld.

En dat blijkt dus een enorm interessant boek. Fijne heldere taal, en meteen in hoofdstuk 1 worden de competenties aan de kant geschoven. De Bie spreekt liever over beroepstaken. Die beroepstaken kun je je studenten via verschillende leerlijnen (integraal, stage, vaardigheden, etc.) aanleren, en elke lijn vereist goed geformuleerde opdrachten. Misschien voor de hand liggend, maar tijdens het lezen werd ik in elk geval stevig aan het denken gezet over hoe we bepaalde dingen doen en wat er nog anders en wellicht beter zou kunnen, en waarom dan.

Mijn onderzoek naar het didactisch concept is nog in de opstartfase, dus ik ben heel benieuwd hoe deze leerlijnentheorie daarin terugkomt, en op wat voor manier een en ander dan in het curriculum verwerkt is. Het is in elk geval een erg interessant onderzoek om te doen, en wie weet, als binnenkort één van de nieuwe collega’s zich eens afvraagt ‘waarom’, dat ik dan een pasklaar antwoord  heb.

Ploegman, M &  De Bie, D. (2008). Aan de slag! Inspirerende opdachten voor beroepsopleidingen. Houten: Bohn Stafleu van Loghum.

Tagged on: